Wiosna to jedna z najpiękniejszych pór roku, czas budzącej się do życia przyrody, powrotu ptaków z zimowych wędrówek i pierwszych ciepłych promieni słońca. Ale wiosna to nie tylko przyroda, to także astronomia, tradycje i prace w ogrodzie. Przyjrzyjmy się bliżej tej wyjątkowej porze roku.

Astronomiczne zwiastuny wiosny
Astronomiczną wiosnę wyznacza moment równonocy wiosennej, kiedy Słońce przekracza równik niebieski i przechodzi z półkuli południowej na północną. W 2025 roku równonoc wiosenna przypada na 20 marca o godzinie 10:01 czasu środkowoeuropejskiego. Od tego momentu dzień staje się dłuższy od nocy, a Słońce wznosi się coraz wyżej nad horyzontem.
Kalendarzowa i termiczna wiosna
Kalendarzowa wiosna rozpoczyna się 21 marca i trwa do 21 czerwca. Wiosna termiczna, czyli okres, w którym średnia dobowa temperatura powietrza utrzymuje się powyżej 5°C, może przyjść wcześniej lub później, w zależności od regionu i warunków pogodowych.
Przyroda budzi się do życia
Wiosną przyroda budzi się do życia. Pojawiają się pierwsze kwiaty, takie jak przebiśniegi i krokusy, a drzewa i krzewy wypuszczają młode liście. Z zimowych wędrówek wracają ptaki, m.in. bociany, jaskółki i skowronki. W lasach i parkach budzą się ze snu zimowego jeże, wiewiórki i niedźwiedzie.
Wiosenne prace w ogrodzie i na polu
Wiosna to czas intensywnych prac w ogrodzie i na polu. W marcu i kwietniu przygotowuje się glebę pod zasiewy, sieje zboża jare, kukurydzę i buraki cukrowe. W sadach przycina się drzewa owocowe, opryskuje rośliny przeciwko chorobom i szkodnikom, a także sadzi nowe drzewka i krzewy owocowe.
Tradycje i zwyczaje
Z wiosną wiąże się wiele tradycji i zwyczajów. Jednym z najbardziej znanych jest topienie Marzanny, słowiańskiej bogini zimy i śmierci. Zwyczaj ten symbolizuje pożegnanie z zimą i powitanie wiosny. Innym popularnym zwyczajem jest Gaik, czyli radosne święto, podczas którego witamy wiosnę i cieszymy się z budzącej się do życia przyrody.
Przysłowia ludowe
Na temat wiosny mamy całą masę ludowych przysłów, które prezentują ludową mądrość:
Co w marcu urośnie, w maju zamarznie
Z wiosną nadzieje rosną, nastanie lato, wszędzie bogato
Gdy przyjdzie wiosna hoża , pójdzie zima do morza
Skowronka pieśń, to o wiośnie wieść
W kolejnym artykule zaprezentujemy większy zbiór poświęcony w całości ludowym przysłowiom.
Wiosna w domu
Wiosna to także dobry czas na odświeżenie domu i pielęgnację roślin doniczkowych. Po zimie warto przesadzić rośliny do większych doniczek i zasilić je nawozem. Należy również zadbać o zwierzęta domowe, które po zimie mogą być osłabione i potrzebować więcej ruchu.
Obserwacje astronomiczne
W marcu na niebie widoczne są gwiazdozbiory Lwa, Panny i Wolarza. W tym roku w marcu będzie można zaobserwować koniunkcję Marsa i Wenus.
Pogoda w marcu
Marzec to miesiąc, w którym pogoda bywa kapryśna. Temperatury mogą wahać się od mroźnych nocy do ciepłych, słonecznych dni. Warto ubierać się warstwowo i mieć przy sobie kurtkę przeciwdeszczową.
Rekordy temperatur
Rekordy temperatur w marcu w Polsce to -31,6°C i 25,6°C.
Fauna i flora w marcu:
- Przebiśniegi i krokusy zwiastują wiosnę, pojawiają się pierwsze liście na drzewach i krzewach
- Powroty bocianów i jaskółek
- Budzące się z zimowego snu jeże, wiewiórki
- Na polach pojawiają się pierwsze owady: pszczoły i motyle, które zapylają rośliny, ptaki drapieżne np. myszołowy, polujące na gryzonie.
- Na polach i łąkach żerują zające i sarny
- Budzą się ze snu zimowego żaby, jaszczurki i węże.
- Na łąkach i w lasach pojawiają się motyle, chrząszcze i inne owady
- W wodach ożywają ryby i skorupiaki
- Ptaki wędrowne wracają do Polski na lęgi.
Okresy ochronne ryb
- Kończy się okres ochronny miętusa, można go już łowić
- Zaczyna się okres ochronny dla bolenia, brzany, certy, głowacicy, klenia, leszcza, lipienia, pstrąga potokowego, sandacza, siei, sielawy, szczupaka i troci wędrownej.
- Dobre połowy są na karasie, klenie i jazie.
Wiosna to czas radości i nadziei, czas budzącej się do życia przyrody i nowych możliwości. Cieszmy się każdym wiosennym dniem!
Daj znać w komentarzu jakimi informacjami o wiośnie można by się z czytelnikami podzielić.





