{"id":1706,"date":"2025-05-28T05:56:42","date_gmt":"2025-05-28T05:56:42","guid":{"rendered":"https:\/\/x-radio.pl\/?p=1706"},"modified":"2025-05-29T06:33:28","modified_gmt":"2025-05-29T06:33:28","slug":"bestialskie-morderstwo-w-magdalence-pamiec-o-polskich-patriotach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/2025\/05\/28\/bestialskie-morderstwo-w-magdalence-pamiec-o-polskich-patriotach\/","title":{"rendered":"Bestialskie morderstwo w Magdalence – pami\u0119\u0107 o polskich patriotach – 28.05.1942 r."},"content":{"rendered":"\n

28 maja 1942<\/strong> roku w lesie ko\u0142o Magdalenki niemieccy okupanci dokonali masowego morderstwa 223 Polak\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142o 201 wi\u0119\u017ani\u00f3w Pawiaka<\/strong> oraz 7 kobiet wyniesionych na noszach ze szpitala wi\u0119ziennego i 15 wi\u0119\u017aniarek z Ravensbruck<\/strong>. Pawiak<\/strong> to niemieckie wi\u0119zienie polityczne w Warszawie, kt\u00f3re w czasie II wojny \u015bwiatowej sta\u0142o si\u0119 symbolem terroru i okrucie\u0144stwa. Wi\u0119ziono tam przede wszystkim Polak\u00f3w – cz\u0142onk\u00f3w ruchu oporu, polityk\u00f3w, intelektualist\u00f3w i osoby cywilne. W\u015br\u00f3d ofiar znajdowali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie cz\u0142onkowie polskiego ruchu oporu i przedstawiciele inteligencji.<\/p>\n\n\n\n

W Lesie S\u0119koci\u0144skim<\/strong> tego dnia zgin\u0119li wybitni przedstawiciele polskiej inteligencji, dzia\u0142acze polityczni, spo\u0142eczni, ekonomi\u015bci, prawnicy, lekarze, oficerowie, dziennikarze, in\u017cynierowie oraz pracownicy Pawiaka. Poni\u017cej przedstawiamy list\u0119 niekt\u00f3rych z nich:<\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142acze polityczni i spo\u0142eczni<\/h3>\n\n\n\n
    \n
  • J\u00f3zef Balcerzak<\/strong> (komunista, redaktor pisma \u201eM\u0142ot i Sierp\u201d)<\/li>\n\n\n\n
  • Jan Bary\u0142a<\/strong> (komunista, dzia\u0142acz zwi\u0105zkowy)<\/li>\n\n\n\n
  • Micha\u0142 Beksiak<\/strong> (urz\u0119dnik, burmistrz Ko\u0142a)<\/li>\n\n\n\n
  • Julian Birencwajg<\/strong> (dzia\u0142acz socjalistyczny, wydawca i redaktor pisma \u201eW s\u0142u\u017cbie zdrowia\u201d, honorowy lekarz Zwi\u0105zku Zawodowego Kolejarzy)<\/li>\n\n\n\n
  • Wac\u0142aw Cieszkowski<\/strong> (komunista)<\/li>\n\n\n\n
  • Bronis\u0142aw Gajewski<\/strong> (komunista)<\/li>\n\n\n\n
  • Antoni J\u0119drzejczyk<\/strong> (komunista)<\/li>\n\n\n\n
  • Wiktor Kaczor<\/strong> (komunista)<\/li>\n\n\n\n
  • Karol Kitzman<\/strong> (powstaniec \u015bl\u0105ski, dyrektor Warszawskiej Sp\u00f3\u0142ki My\u015bliwskiej)<\/li>\n\n\n\n
  • J\u00f3zef Kulik<\/strong> (dzia\u0142acz PPS)<\/li>\n\n\n\n
  • Wac\u0142aw Kwiatkowski<\/strong> (dzia\u0142acz PPS)<\/li>\n\n\n\n
  • Franciszek Kwieci\u0144ski<\/strong> (jeden z przyw\u00f3dc\u00f3w Stronnictwa Pracy, redaktor \u201eRzeczpospolitej\u201d i \u201eNowej Prawdy\u201d)<\/li>\n\n\n\n
  • Piotr Sipak<\/strong> (komunista)<\/li>\n\n\n\n
  • Jan Trojanowski<\/strong> (komunista)<\/li>\n\n\n\n
  • Jan Wojda<\/strong> (dzia\u0142acz PPS)<\/li>\n\n\n\n
  • Edmund Gli\u0144ski<\/strong> (dzia\u0142acz Stronnictwa Narodowego, wsp\u00f3\u0142organizator tajnej drukarni \u201eWalka\u201d)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

    Ekonomi\u015bci i przemys\u0142owcy<\/h3>\n\n\n\n
      \n
    • Jan Grabski<\/strong> (bankowiec i finansista)<\/li>\n\n\n\n
    • Stefan Lewandowski<\/strong> (bankowiec i finansista)<\/li>\n\n\n\n
    • Stefan Micha\u0142owski<\/strong> (przemys\u0142owiec)<\/li>\n\n\n\n
    • Czes\u0142aw Peche<\/strong> (dyrektor departamentu w Ministerstwie Przemys\u0142u i Handlu, ekonomista, redaktor tygodnika \u201ePolska Gospodarcza\u201d)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

      Prawnicy<\/h3>\n\n\n\n
        \n
      • Franciszek Fra\u0144czak<\/strong> (s\u0119dzia z Dzia\u0142dowa)<\/li>\n\n\n\n
      • Marian Kowalczyk<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      • Micha\u0142 Wiercicki<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

        Lekarze<\/h3>\n\n\n\n
          \n
        • Gustaw Karol Lewestam<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        • Leon P\u0119kos\u0142awski<\/strong> (profesor UW, laryngolog)<\/li>\n\n\n\n
        • Henryk Piwko<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        • Witold Szonert<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        • Jerzy Torchalski<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

          Oficerowie<\/h3>\n\n\n\n
            \n
          • mjr Roman Kukie\u0142\u0142o<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          • mjr Czes\u0142aw Mieczys\u0142aw Michaliszyn<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          • mjr Andrzej Prymon<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          • mjr J\u00f3zef Ratajczak<\/strong> (komendant Okr\u0119gu Pomorskiego ZWZ)<\/li>\n\n\n\n
          • rtm. Stanis\u0142aw \u0141ada-Walicki<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          • rtm. J\u00f3zef Wierzbicki<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          • kpt. J\u00f3zef Wolski<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          • kpt. Szymon Wykowski<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

            Dziennikarze<\/h3>\n\n\n\n
              \n
            • Jan So\u0142tan<\/strong> (redaktor polityczny Polskiej Agencji Telegraficznej)<\/li>\n\n\n\n
            • Jerzy Szyszko<\/strong> (redaktor \u201eStrzelca\u201d)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

              In\u017cynierowie<\/h3>\n\n\n\n
                \n
              • Miros\u0142aw Hiszpa\u0144ski<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              • Aleksander Matysiak<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

                Pracownicy polskiej stra\u017cy wi\u0119ziennej na Pawiaku<\/h3>\n\n\n\n
                  \n
                • Leopold Spitzer<\/strong> (podkomisarz)<\/li>\n\n\n\n
                • Feliks Faszczewski<\/strong> (przodownik)<\/li>\n\n\n\n
                • Edward Grochowski<\/strong> (stra\u017cnik)<\/li>\n\n\n\n
                • W\u0142adys\u0142aw Robakiewicz<\/strong> (stra\u017cnik)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

                  Inne grupy ofiar<\/h3>\n\n\n\n

                  W\u015br\u00f3d zamordowanych znale\u017ali si\u0119 r\u00f3wnie\u017c:<\/p>\n\n\n\n

                  Kilku oficer\u00f3w pu\u0142ku ZWZ \u201eMadagaskar-Gar\u0142uch\u201d<\/strong>, aresztowanych podczas odprawy we W\u0142ochach 1 lutego 1942 (m.in. Stanis\u0142aw Chmielewski<\/strong>, J\u00f3zef Dzimiszkiewicz<\/strong>, W\u0142adys\u0142aw Faszowicz<\/strong>, Kazimierz Lang<\/strong>, Edwin Szulc<\/strong>).<\/p>\n\n\n\n

                  Grupa urz\u0119dnik\u00f3w i technik\u00f3w z elektrowni na Powi\u015blu<\/strong>, cz\u0142onk\u00f3w tamtejszej kom\u00f3rki konspiracyjnej (m.in. Jan Buniewicz<\/strong> i Boles\u0142aw Skrzypczy\u0144ski<\/strong>).<\/p>\n\n\n\n

                  Grupa pracownik\u00f3w urz\u0119du telekomunikacyjnego przy ul. Pozna\u0144skiej<\/strong>, aresztowanych za przejmowanie pisemnych donos\u00f3w do Gestapo (m.in. Feliks Bie\u0144kowski<\/strong>).<\/p>\n\n\n\n

                  Grupa urz\u0119dnik\u00f3w Ubezpieczalni Spo\u0142ecznej przy ul. Smulikowskiego<\/strong>, aresztowanych za kolporta\u017c prasy konspiracyjnej (m.in. Teodor Adolf<\/strong>, Wac\u0142aw Goliasz<\/strong>, Henryk Jastrz\u0119bski<\/strong>, Jan Kleci\u0144ski<\/strong>, Kazimierz Krasnod\u0119bski<\/strong>).<\/p>\n\n\n\n

                  Grupa pracownik\u00f3w Warsztat\u00f3w Mechanicznych Fabryki Tytoniowej<\/strong> \u2013 cz\u0142onk\u00f3w tamtejszej kom\u00f3rki ZWZ, aresztowanych za ukrywanie broni (m.in. J\u00f3zef Gola\u0144ski<\/strong>, Roman Gutowski<\/strong>, Franciszek Szajer<\/strong>).<\/p>\n\n\n\n

                  <\/p>\n\n\n\n

                  W dniu 28 maja 1942 roku<\/strong> w Lesie S\u0119koci\u0144skim ko\u0142o Magdalenki mia\u0142a miejsce masowa egzekucja wi\u0119\u017ani\u00f3w Pawiaka<\/strong>, dokonana przez niemieckich i ukrai\u0144skich stra\u017cnik\u00f3w z za\u0142ogi Pawiaka. Ofiary mordowano strza\u0142ami, a niekt\u00f3re prawdopodobnie zakopywano \u017cywcem w trzech masowych grobach. Wydarzenie to jest jednym z wielu przyk\u0142ad\u00f3w brutalno\u015bci niemieckiej okupacji Polski podczas II wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n\n\n\n

                  Przygotowania do masakry<\/h3>\n\n\n\n

                  W dniach poprzedzaj\u0105cych egzekucj\u0119 niemieccy funkcjonariusze s\u0142u\u017cb bezpiecze\u0144stwa przeprowadzili inspekcj\u0119 las\u00f3w w pobli\u017cu Magdalenki, kt\u00f3re w\u00f3wczas wchodzi\u0142y w sk\u0142ad powiatu gr\u00f3jeckiego. Polskim pracownikom le\u015bnym powiedziano, \u017ce teren b\u0119dzie czasowo niedost\u0119pny z powodu rzekomych \u0107wicze\u0144 wojskowych, a miejscowej ludno\u015bci zakazano wst\u0119pu do lasu.<\/p>\n\n\n\n

                  27 maja \u017co\u0142nierze Wehrmachtu pojawili si\u0119 w Lesie S\u0119koci\u0144skim i wykopali trzy du\u017ce do\u0142y w pobli\u017cu le\u015bnej drogi prowadz\u0105cej z Magdalenki do Lesznowoli. R\u00f3wnocze\u015bnie w wi\u0119zieniu na Pawiaku sporz\u0105dzono list\u0119 skaza\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                  Przebieg egzekucji<\/h3>\n\n\n\n

                  Wczesnym rankiem 28 maja Niemcy rozpocz\u0119li transport wi\u0119\u017ani\u00f3w z Pawiaka. Wi\u0119\u017ani\u00f3w w po\u015bpiechu wyprowadzano z cel, bez mo\u017cliwo\u015bci zabrania rzeczy osobistych, i \u0142adowano do ci\u0119\u017car\u00f3wek. Egzekucja rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 oko\u0142o godziny 3:00 i trwa\u0142a mniej wi\u0119cej do godziny 14:00. Mieszka\u0144cy Magdalenki, Lesznowoli i \u0141az\u00f3w s\u0142yszeli dochodz\u0105ce z lasu strza\u0142y przez ca\u0142y dzie\u0144. Gestapowskie „budy” wielokrotnie je\u017adzi\u0142y mi\u0119dzy Pawiakiem a miejscem egzekucji. Ostatnie zosta\u0142y zamordowane kobiety, w tym 70-letnia Marianna Wawer oraz ci\u0119\u017cko chore Janina G\u00f3rska i Janina Kardej-Zamajska, kt\u00f3re zabrano ze szpitala wi\u0119ziennego na noszach.<\/p>\n\n\n\n

                  Relacje \u015bwiadk\u00f3w i wyniki ekshumacji przeprowadzonej w 1946 roku ujawni\u0142y brutalny charakter egzekucji. Ofiary mordowano strza\u0142ami w pier\u015b lub ty\u0142 g\u0142owy nad otwartymi grobami. Cz\u0119\u015b\u0107 rannych prawdopodobnie zakopano \u017cywcem, a niekt\u00f3rym kobietom przewi\u0105zano oczy opaskami. By\u0142y doniesienia o stra\u017cnikach myj\u0105cych zabryzgane krwi\u0105 buty po egzekucji, a wed\u0142ug ukrai\u0144skich wachman\u00f3w grupa skaza\u0144c\u00f3w, na czele z majorem Romanem Kukie\u0142\u0142o, rzuci\u0142a si\u0119 z go\u0142ymi pi\u0119\u015bciami na uzbrojonych w bro\u0144 maszynow\u0105 kat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                  Po masakrze i ujawnienie zbrodni<\/h3>\n\n\n\n

                  Mimo pr\u00f3b Niemc\u00f3w utrzymania masakry w tajemnicy, prawda szybko wysz\u0142a na jaw. Natychmiast po odje\u017adzie plutonu egzekucyjnego le\u015bniczy Franciszek Stankiewicz odnalaz\u0142 masowe groby, prymitywnie zamaskowane ga\u0142\u0119ziami brzozowymi. Inny pracownik s\u0142u\u017cby le\u015bnej, Wac\u0142aw Lesicki, odkopa\u0142 jeden z grob\u00f3w, upewniaj\u0105c si\u0119, \u017ce kryje on cia\u0142a ofiar egzekucji. Kilka dni p\u00f3\u017aniej wiejskie dzieci znalaz\u0142y cz\u0119\u015bci ludzkiego cia\u0142a w pobli\u017cu le\u015bnej drogi.<\/p>\n\n\n\n

                  Do 16 czerwca 1942 roku szczeg\u00f3\u0142owe informacje o egzekucji w Lesie S\u0119koci\u0144skim, w tym niepe\u0142na lista rozstrzelanych uzyskana z konspiracyjnej kom\u00f3rki na Pawiaku, zosta\u0142y opublikowane w podziemnej \u201eInformacji Bie\u017c\u0105cej\u201d. Chocia\u017c niekt\u00f3re rodziny otrzyma\u0142y p\u00f3\u017aniej w 1942 roku urz\u0119dowe zawiadomienia o \u015bmierci swoich bliskich od niemieckiej policji, dokumenty te zataja\u0142y przyczyn\u0119 zgonu.<\/p>\n\n\n\n

                  \"\"<\/figure>\n\n\n\n

                  Po ekshumacji w lipcu 1946 prochy pomordowanych spoczywaj\u0105 w o\u015bmiu kwaterach na miejscowym cmentarzu w pobliskich \u0141azach. W 1964 roku na miejscu zbrodni, czyli w lesie ko\u0142o Magdalenki, ods\u0142oni\u0119to pomnik proj. Zofii Poci\u0142owskiej<\/strong> upami\u0119tniaj\u0105cy to tragiczne wydarzenie.<\/p>\n\n\n\n

                  Niestety, niemieccy zbrodniarze odpowiedzialni za t\u0119 okrutn\u0105 zbrodni\u0119 nigdy nie zostali poci\u0105gni\u0119ci do odpowiedzialno\u015bci. Sprawcy unikn\u0119li kary, co stanowi bolesny fakt w historii Polski.<\/p>\n\n\n\n

                  Pami\u0119tajmy o ofiarach tej tragedii. To byli polscy patrioci, kt\u00f3rzy oddali \u017cycie za wolno\u015b\u0107 naszej ojczyzny. Ich heroizm i po\u015bwi\u0119cenie nigdy nie zostan\u0105 zapomniane.

                  Cze\u015b\u0107 i chwa\u0142a bohaterom!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                  <\/p>\n\n\n\n

                  Aleksander G\u00f3ral
                  x-radio.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

                  28 maja 1942 roku w lesie ko\u0142o Magdalenki niemieccy okupanci dokonali masowego morderstwa 223 Polak\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142o 201 wi\u0119\u017ani\u00f3w Pawiaka oraz 7 kobiet wyniesionych na noszach ze szpitala wi\u0119ziennego i 15 wi\u0119\u017aniarek z Ravensbruck. Pawiak to niemieckie wi\u0119zienie polityczne…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1707,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[340,576],"tags":[685,447,684,683,682,686],"class_list":["post-1706","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-zbrodnia","tag-28-maja-1942","tag-ii-wojna-swiatowa","tag-las-sekocinski","tag-pawwiak","tag-ravensbruck","tag-zbrodnia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1706","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1706"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1706\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1724,"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1706\/revisions\/1724"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1707"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1706"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1706"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/x-radio.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1706"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}